2 – 8 февраль – Онкологик авыруларны профилактикалау атнасы (4 февральдә Бөтендөнья яман шешкә каршы көрәш көне уңаеннан).
Яман шеш — онкологик авырулар өчен гомуми термин. Ул күзәнәкләрнең тиз һәм контрольсез үсеше белән характерлана, алар шеш барлыкка китерә.
Күпсанлы тикшеренүләр буенча, генетика һәм бездән бәйсез булган кайбер башка факторлар онкологик авырулар үсешенә бары тик 30% очракта гына ярдәм итә.
Яман шеш үсешен 70%ка ничек киметергә?
- Теләсә нинди никотинлы продукциядән (электрон сигаретлар, вейплар, кальяннар) баш тартыгыз.
- Алкогольдән тулысынча баш тартыгыз.
- Дөрес тукланыгыз. Кыздырылган һәм ысланган ризыклардан, эшкәртелгән ит продукциясеннән баш тартыгыз.
- Гәүдә авырлыгын нормаль дәрәҗәдә тотыгыз.
- Җитәрлек күләмдә су эчегез (2 литрдан ким түгел).
- Актив тормыш рәвеше алып барыгыз. Даими физик активлык гадәткә әйләнергә тиеш.
- Дөрес кояшланыгыз. Турысыннан туры кояш нурларыннан сакланыгыз, тирене пешүдән саклагыз һәм солярийдан баш тартыгыз. SPF 30дан ким булмаган кояштан саклаучы чара кулланыгыз.
- Хроник авыруларны контрольдә тотыгыз һәм үз белдегегез белән дәваланмагыз.
Онкологик авыруларны иртә ачыклау иң нәтиҗәле дәвалау мөмкинлеген бирә
Диспансеризация онкологияне иртә стадиядә ничек ачыкларга ярдәм итә?
Диспансеризация кысаларында онкологик авыруларның иң киң таралган төрләрен ачыкларга ярдәм итүче 4 төрле тикшеренү үткәрелә:
- Маммография, хатын-кызлар өчен (күкрәк яман шеше ачыкларга мөмкинлек бирә).
-иреккә яшерен канга анализ, ир-атлар һәм хатын-кызлар өчен (бу анализ эчәк рагын иртәрәк ачыкларга мөмкинлек бирә);
-ПАП-тест, аналык муентыгыннан мазокның цитологик тикшеренүе, хатын-кызлар өчен (аналык муентыгы рагын иртә диагностикалау өчен);
-ир-атлар өчен канның простат-специфик антигенын (ПСА) билгеләү (простата бизе рагына каршы көрәштә ярдәм итә).
Онкологик авыру шикләнелгәндә пациентны профильле табиб белән консультациягә һәм өстәмә тикшеренүгә җибәрәләр, анда төрле тикшеренү ысуллары кулланыла: колоноскопия, гастроскопия, дерматоскопия һ.б., шулай ук белгеч табибларның консультацияләре. Кешене тирәнрәк тикшерү өчен онколог табибка консультациягә җибәрәләр.
Диспансеризация вакытында организмны даими тикшерү һәм эчке органнарның халәтен тикшерү аркасында онкологик авыруларны иртә стадияләрдә ачыкларга мөмкин, бу очракта каршы шеш терапиясе күләмен күпкә кимрәк, җиңелрәк үткәрелә, ә прогноз иң уңайлы була.
Әгәр сез үзегезнең хәлеңездә үзгәрешләр яки гадәти булмаган симптомнар сизсәгез – кичекмәстән табибка мөрәҗәгать итегез.
Иң яхшы тактика – профилактика!