Терлекле мәшгуль була

Дилфас ГА ЛИЕВ

Воровскийда К ФХ ” Юдин” җитәкчесе Алексей Юдин, авылның ветераннар советы рәисе Елена Срывова, Мәлкәндә “Органик групп-Минзәлә” агро­фирмасы җитәкчесе Илфар Хали­ков, авылның ветераннар советы рәисе Алсу Хаҗипова 2016 елда башкарылган эшләр турында хи­сап тоттылар, алда торган бурыч­ларга тукталдылар. Башка авыл­лардагы кебек, полиция участок уполномоченные Ришат Шайах­метов Воровский җирлегендә 8 җинаять эшенең 5 се ачылуын, 20 административ хокук бозу очрагын, Мәлкән җирлегендә 4 җинаять эше ачылуын, җирлектә халык дружинасы эшләвен бәян итте. Воровский җирлегендә ике кон­тейнер мәйданчыгы һәм ике чүп контейнеры сатып алынган, зи­ратлар тәртипкә китерелә, үзара салым акчасы җыю 100 процентка үтәлгән, пай җирләре өчен икмәк түләнгән. Җирлектә дүрт КФХ игенчелек һәм терлекчелек белән шөгыльләнә, өч шәхси эшмәкәр авыл халкына сәүдә хезмәте күрсәтә. Быел җирлектә юлларны тәртипкә китерәсе, каты көнкүреш калдыкларын җыю графигын җайга саласы һәм урамда яктырту системаларын ремонтлыйсы бар. Җирлек халкы ярминкәләрдә 300 мең сумлык авыл хуҗалыгы про­дукциясе саткан. КФХ җитәкчесе Алексей Юдин үзенең КФХ эшчәнлеге белән таныштырды, КФХга 400 мең сумнан артык ре­спубликадан ярдәм күрсәтелде, дип билгеләп үтте. Ул узган елның шул вакытына бер комбайн ремонтланган булса, быел инде өч комбайнны сафка бастырдык, КФХда эшләүчеләргә хезмәт ха­кын акчалата да, бартер белән дә түләячәкбез, дип вәгъдә бирде. Ул Преображенский чиркәве эчен ремонтлаткан, авыл халкының проблемаларын хәл итә, аның кат­нашыннан башка бер бәйрәм һәм чара да үтми. Ә менә авылга ки­леп керүгә шуңа игътибар иттем, чиркәү каршында зур гына бина ташландык хәлдә, элек бу бинада совхозның ашханәсе һәм райпо кибетләре бар иде. Шушы бинаны берәр эшмәкәргә алып, монда ипи пешерү һәм кондитер цехы ачар­га була. Ипи пешерү цехы ачсаң, биредә өч-дүрт кешегә даими эш урыны да булыр иде. Юкса, воров­скийлыларга ипине Актаныш, Сар­ман районнарыннан, Минзәлә һәм Чаллы шәһәрләреннән китерәләр бит. Биредәге халык көнгә 150 бу­ханка ипи ашый.

Мәлкәндә хезмәткә яра­клы кешеләрнең 66 сы авыл хуҗалыгында, бюджет өлкәсендә 25 кеше эшли, 47 ир-ат һәм 36 хатын-кыз эшләми. Авыл хал­кына бер башлангыч белем бирү мәктәбе, балалар бакчасы, китапханә, почта, ике авыл клу­бы хезмәт күрсәтә. Җирлектә ике фельдшер-акушерлык пункты бар, ләкин Яңа елга кадәр эшләп килгән фельдшерлар хезмәт стажларын тутырып, лаеклы ялга киткәннәр, бүгенге көндә ике авылда да авыл халкына медицина хезмәте күрсәтүче юк. Бу бүгенге көндә иң мөһим проблемаларның берсе. Җирлек халкында бүгенге көндә 46 баш сыер исәпләнә, бу 2015 елга караганда 12 башка ким. Ә менә Дусай Кичү авылында дүрт сыер гына бар, биредә узган ел көтү дә чыкмаган. Җирлектәге Иске Мәлкән авылы буенча про­блеманы хәл итәсе бар: биредә суның сыйфаты начар (тозлы, эчәргә яраклы түгел) трассасы да тузган, шуңа күрә республика программасына кертеп, яңа сква­жина куярга кирәк дигән тәкъдим яңгырады. Җирлектә үзара салым җыю акчасы 2015 елда – 87, 2016 елда 74 процентка үтәлгән, бу җирлек халкын бизәми.

Илфар Халиков:

– Безнең халык элек-электән авырлыкларны бергәләп үткәр- гән, без дә моннан тайпылмая­чакбыз, һәр хуҗалык эшчесе, ул гади хезмәткәрме, белгечме, яки җитәкчеме, иңгә-иң терәшеп, иктисадый һәм социаль авыр­лыкларны бергәләшеп ерып чы­гарбыз, дип ышанам. Хәзергесе вакытта хезмәт хакы бирү бу­енча тоткарлыклар бар, бу ва­кытлы күренеш. Терлекчелектә бер сыердан бер бозау алып, аның көнлек үсешен 800 грамм­- га җиткереп, һәр сыердан кимендә 10 литр сөт савып ал­сак, игенчелектә һәр гектардан уртача уңышны 25 центнерга җиткерсәк, чыгымнарны каплар­га шул җитә. Тырышыбрак эшләр өчен бездә бөтен мөмкинлекләр бар, булган җитештерү куәтләрен нәтиҗәлерәк файда­лансак, һичшиксез, югарырак күрсәткечләргә ирешербез.

Ике авыл җирлегендә дә авыл халкының көнкүреш шартла­рын яхшырту өчен дә, шулай ук эш белән мәшгульлек өчен дә, халыкның терлек асрауга игъ­тибарын арттырырга кирәк. Ике җирлектә дә болынлыклар җитәрлек, печән әзерләүдә про­блема юк, каз, үрдәк асрау өчен дә уңайлыклар зур: авыллар елга ярында утыра, берничә буа да бар. Гаилә бюджетын тулыландыруда да каз үрчетүнең файдасы бар, каз-үрдәк итенә ярминкәләрдә сорау зур. Хөкүмәтебез каз-үрдәк бәбкәләре алучыларга да субси­дия бирә бит. Ике җирлектә дә авыл халкыннан каты көнкүреш калдыклары җыю мәсьәләләре буенча проблемалар күтәрелде. Мәлкән халкы картайган агач­ларны кисәргә һәм “Чиста шәһәр” оешмасына июнь, июль, август айларына, күрсәтелмәгән хезмәт өчен, исәп-хисапны ясарга кирәк диде.